Phẫu thuật Phakic ICL giúp điều chỉnh khúc xạ mà không bào mòn giác mạc
Phẫu thuật Phakic ICL là phương pháp đặt một thấu kính nội nhãn bổ sung để điều chỉnh khúc xạ trong khi giữ lại thủy tinh thể tự nhiên. ICL nằm sau mống mắt và trước thủy tinh thể, không phải kính áp tròng đặt trên bề mặt mắt. Phương pháp có thể được cân nhắc ở người có nhu cầu giảm phụ thuộc kính, bao gồm một số trường hợp cận cao hoặc không phù hợp với laser giác mạc. Tại Trung tâm Mắt Bệnh viện Đại học Phenikaa – Dr. Bùi Tiến Hùng, việc tư vấn cần dựa trên cấu trúc tiền phòng, tế bào nội mô, đáy mắt và dữ liệu chọn kích thước kính. Không bào mòn giác mạc là một đặc điểm của ICL, nhưng đây vẫn là phẫu thuật nội nhãn có nguy cơ và yêu cầu theo dõi lâu dài.
Phakic ICL là gì
“Phakic” cho biết mắt vẫn còn thủy tinh thể tự nhiên. ICL là thấu kính làm từ vật liệu Collamer, được cấy trong mắt để thay đổi đường đi ánh sáng. Bác sĩ đưa kính qua đường rạch nhỏ và đặt đúng vị trí phía sau mống mắt. Toric ICL là thiết kế có khả năng điều chỉnh loạn thị cùng với khúc xạ cầu trong phạm vi chỉ định của mẫu kính. [1]
Khác với Phaco, ICL không lấy thủy tinh thể đục ra để thay bằng IOL. Hai phẫu thuật giải quyết những tình trạng khác nhau và có quy trình đánh giá riêng.
Những trường hợp nên tìm hiểu
Người trưởng thành có khúc xạ ổn định và muốn giảm phụ thuộc kính có thể khám để đánh giá. ICL có thể là một lựa chọn khi mức khúc xạ hoặc đặc điểm giác mạc khiến laser không phù hợp. Tuy nhiên, giác mạc mỏng không tự động đồng nghĩa đặt được ICL; tiền phòng, nội mô và sức khỏe mắt phải đáp ứng điều kiện riêng.
Dấu hiệu cần khám khẩn
Sau đặt ICL, đau nhức tăng, đỏ mắt, nhìn mờ đột ngột hoặc buồn nôn cần được khám ngay để loại trừ tăng nhãn áp và các biến chứng khác. Chớp sáng, ruồi bay tăng nhanh hoặc màn che cũng cần khám đáy mắt khẩn. Cải thiện độ cận không xóa bỏ những nguy cơ võng mạc vốn liên quan đến mắt cận cao.
Từ lựa chọn kích thước đến vị trí kính
Sau khám tiền phẫu, bác sĩ lựa chọn công suất và kích thước ICL, chuẩn bị phẫu thuật, đặt kính rồi kiểm tra vị trí, nhãn áp và diễn biến hồi phục. ICL sizing là bước lựa chọn kích thước dựa trên các thông số giải phẫu và phương pháp tính phù hợp, không dựa đơn thuần vào độ cận.
Vault là khoảng cách giữa mặt sau ICL và mặt trước thủy tinh thể tự nhiên. Khoảng cách này cần được đánh giá trong bối cảnh cấu trúc mắt; quá thấp hoặc quá cao có thể làm tăng nguy cơ và cần được bác sĩ xem xét. Với Toric ICL, trục đặt kính cũng ảnh hưởng kết quả chỉnh loạn thị.
Thiết bị hỗ trợ đánh giá
ANTERION với ứng dụng phù hợp giúp khảo sát tiền phòng và các thông số bán phần trước. VuMAX HD B/U/A ở cấu hình UBM có thể hỗ trợ quan sát cấu trúc phía sau mống mắt, cung cấp thêm dữ liệu giải phẫu khi cần lựa chọn kích thước hoặc đánh giá vị trí kính. [2][3]
Mật độ tế bào nội mô phải được đo bằng phương tiện phù hợp trước chỉ định. Không nên hiểu máy chụp tiền phòng có thể thay thế toàn bộ đánh giá nội mô. Công suất và kích thước cuối cùng do bác sĩ quyết định từ tập hợp dữ liệu.
Lợi ích và nguy cơ cần biết
ICL điều chỉnh khúc xạ mà không bào mòn mô giác mạc và giữ lại thủy tinh thể tự nhiên. Tuy vậy, người bệnh cần được tư vấn về tăng nhãn áp, ảnh hưởng nội mô, đục thủy tinh thể, chói quầng, nhiễm trùng và khả năng cần chỉnh vị trí hoặc thay kính. Việc kính có thể được lấy ra khi có chỉ định không có nghĩa phẫu thuật hoàn toàn đảo ngược hoặc không để lại nguy cơ. [1]
Ai có thể phù hợp
– Có thể phù hợp: người trong phạm vi tuổi và khúc xạ của mẫu kính áp dụng, độ ổn định, tiền phòng và nội mô đáp ứng yêu cầu.
– Cần đánh giá thêm: cận cao, tiền phòng giới hạn, nghi ngờ bệnh võng mạc hoặc thông số giải phẫu khó lựa chọn kích thước.
– Có thể không phù hợp: tiền phòng không đủ, nội mô không đạt tiêu chí, bệnh mắt đang hoạt động hoặc các chống chỉ định theo mẫu kính và đánh giá của bác sĩ.
Bác sĩ kiểm tra gì trước khi đặt ICL
Các nội dung quan trọng gồm khúc xạ, thị lực chỉnh kính tối đa, độ sâu tiền phòng với mốc đo được xác định rõ, mật độ nội mô theo tuổi, góc tiền phòng, kích thước liên quan đến sizing, nhãn áp và đáy mắt. Tình trạng thủy tinh thể cũng cần được đánh giá. Phạm vi chỉ định phải theo mẫu kính và hướng dẫn đang áp dụng tại cơ sở, không sao chép một ngưỡng từ thị trường khác.
Quy trình tại Trung tâm Mắt Bệnh viện Đại học Phenikaa – Dr. Bùi Tiến Hùng
- Đặt lịch và cung cấp hồ sơ khúc xạ, tiền sử bệnh mắt.
- Khám tiền phẫu, đo nội mô, tiền phòng và các dữ liệu cần cho lựa chọn kính.
- Bác sĩ xác định chỉ định, giải thích mẫu kính, lợi ích và nguy cơ.
- Hoàn thiện kế hoạch, chuẩn bị và thực hiện đặt ICL khi đủ điều kiện.
- Kiểm tra sau mổ, đặc biệt nhãn áp và vị trí kính.
- Theo dõi định kỳ vault, nội mô, thủy tinh thể và đáy mắt theo chỉ định.
Vì sao ICL cần được cá nhân hóa
Một thấu kính phù hợp phải đáp ứng đồng thời công suất, kích thước và vị trí trong mắt. Nhu cầu chỉnh loạn thị còn liên quan đến trục kính. ICL không phải lựa chọn duy nhất cho người cận cao, và việc có thể sử dụng không đồng nghĩa luôn nên sử dụng. Bác sĩ cần cân bằng lợi ích với nguy cơ lâu dài.
Câu hỏi thường gặp
ICL có phải kính áp tròng dùng hằng ngày không?
Không, ICL được đặt bên trong mắt bằng phẫu thuật và không tháo lắp hằng ngày. Kính áp tròng thông thường nằm trên bề mặt giác mạc, còn ICL nằm sau mống mắt, trước thủy tinh thể. Sự khác biệt vị trí kéo theo yêu cầu kiểm tra và chăm sóc khác nhau. Người đặt ICL cần tuân thủ lịch theo dõi chuyên khoa lâu dài.
Giác mạc mỏng có chắc chắn đặt ICL được không?
Không, tránh bào mòn giác mạc không đồng nghĩa mọi mắt đều phù hợp với ICL. Bác sĩ phải đánh giá độ sâu tiền phòng, mật độ nội mô, góc tiền phòng, thủy tinh thể và võng mạc. Nếu các điều kiện này không đáp ứng, người bệnh có thể cần lựa chọn khác. Không nên đặt lịch phẫu thuật chỉ từ một kết quả đo độ dày giác mạc.
Vault có ý nghĩa gì sau phẫu thuật?
Vault cho biết khoảng cách giữa ICL và thủy tinh thể tự nhiên. Đây là một dữ liệu giúp bác sĩ đánh giá vị trí kính cùng với nhãn áp, góc tiền phòng và tình trạng mắt. Một con số đơn lẻ không đủ để tự kết luận kết quả tốt hay xấu. Nếu có thay đổi đáng chú ý, bác sĩ sẽ quyết định theo dõi hoặc xử trí phù hợp.
Có loạn thị thì dùng ICL được không?
Một số trường hợp có thể được cân nhắc Toric ICL để điều chỉnh loạn thị. Bác sĩ cần xác định loại loạn thị, mức độ, độ ổn định và điều kiện giải phẫu trước khi chỉ định. Trục đặt kính có vai trò quan trọng nên phải được theo dõi sau mổ. Không phải mọi loạn thị, đặc biệt loạn thị không đều, đều được giải quyết bằng cùng một loại kính.
ICL có thể lấy ra khi cần không?
ICL có thể được lấy ra hoặc thay đổi khi bác sĩ có chỉ định, nhưng đây là một can thiệp nội nhãn khác. Khả năng tháo kính không có nghĩa mắt chắc chắn trở lại đúng trạng thái trước mổ. Người bệnh cần hiểu nguy cơ của cả lần đặt và những can thiệp về sau, đồng thời không bỏ theo dõi chỉ vì kính có thể được lấy ra.
Sau đặt ICL nhìn rõ rồi có cần tái khám nữa không?
Có, thị lực tốt không thay thế việc theo dõi nhãn áp, nội mô, vault và thủy tinh thể. Một số thay đổi có thể chưa gây triệu chứng rõ trong giai đoạn đầu. Bạn nên giữ lịch tái khám do bác sĩ hướng dẫn và mang theo hồ sơ kính đã đặt khi khám ở nơi khác. Các dấu hiệu đau đỏ hoặc giảm thị lực cần được kiểm tra sớm.
Đăng ký đánh giá khả năng đặt Phakic ICL
Người muốn tìm hiểu ICL có thể đăng ký khám tại Trung tâm Mắt Bệnh viện Đại học Phenikaa – Dr. Bùi Tiến Hùng để được đo các thông số cần thiết và trao đổi về phương án phù hợp.
