Giải pháp laser điều trị lão thị

PRESBYOND® Laser Blended Vision là công nghệ điều chỉnh lão thị bằng laser của ZEISS, được thiết kế nhằm giúp người bệnh cải thiện khả năng nhìn ở nhiều khoảng cách: xa, trung gian và gần, qua đó giảm sự phụ thuộc vào kính lão.

Khác với phương pháp monovision truyền thống, PRESBYOND kết hợp micro-monovision với việc mở rộng độ sâu trường nét của từng mắt. Khi phối hợp với hệ thống excimer laser ZEISS MEL 90, công nghệ cho phép xây dựng kế hoạch điều trị cá nhân hóa dựa trên tình trạng khúc xạ và khả năng phối hợp thị giác hai mắt của từng người.

Lão thị là gì?

Lão thị là tình trạng suy giảm khả năng điều tiết của mắt theo tuổi, khiến việc nhìn rõ những vật ở khoảng cách gần ngày càng khó khăn.

Biểu hiện thường gặp gồm:

• Phải đưa điện thoại hoặc sách ra xa hơn khi đọc
• Khó đọc chữ nhỏ
• Cần nhiều ánh sáng hơn khi làm việc gần
• Mỏi mắt khi đọc sách hoặc sử dụng điện thoại
• Khó chuyển nét giữa khoảng cách xa và gần

Lão thị thường bắt đầu xuất hiện rõ từ khoảng tuổi 40 và tiến triển theo thời gian.

PRESBYOND được phát triển nhằm giải quyết nhu cầu thị giác nhiều khoảng cách của nhóm người bệnh lão thị nhưng không muốn phụ thuộc thường xuyên vào kính đọc sách.

PRESBYOND Laser Blended Vision là gì?

PRESBYOND là phần mềm điều trị lão thị bằng laser của ZEISS, được sử dụng kết hợp với hệ thống ZEISS MEL 90 excimer laser.

Theo ZEISS, phương pháp này kết hợp hai nguyên lý:

• Tăng độ sâu trường nét của từng mắt
• Micro-monovision giữa hai mắt

Thay vì để một mắt chỉ nhìn xa và một mắt chỉ nhìn gần như monovision truyền thống, PRESBYOND tạo ra một vùng thị giác giao thoa – hay “Blend Zone” – giúp não bộ phối hợp hình ảnh từ hai mắt ở nhiều khoảng cách.

Mục tiêu là tạo khả năng nhìn liên tục hơn từ:

Xa → Trung gian → Gần

và vẫn duy trì khả năng phối hợp thị giác hai mắt ở mức phù hợp.

PRESBYOND hoạt động như thế nào?

1. Mắt thuận được tối ưu cho thị lực xa

Trong kế hoạch PRESBYOND, mắt thuận thường được hướng tới độ khúc xạ gần chính thị để hỗ trợ khả năng nhìn xa.

2. Mắt không thuận được điều chỉnh hơi cận

Mắt không thuận thường được thiết kế với mức cận nhẹ.

Các nghiên cứu về PRESBYOND sử dụng mục tiêu khoảng -0,50 D đến -1,50 D, tùy từng bệnh nhân và kế hoạch điều trị.

Điều này giúp hỗ trợ thị lực ở khoảng gần và trung gian.

3. Mở rộng độ sâu trường nét của từng mắt

Điểm khác biệt quan trọng của PRESBYOND nằm ở việc sử dụng profile laser phi cầu nhằm tạo ra sự thay đổi có kiểm soát của quang sai cầu.

Theo ZEISS, cơ chế này giúp tăng độ sâu trường nét của mắt thay vì chỉ dựa vào sự chênh lệch độ giữa hai mắt.

Do đó, PRESBYOND thường được mô tả là Laser Blended Vision thay vì monovision đơn thuần.

“Blend Zone” giúp nhìn nhiều khoảng cách như thế nào?

Sau điều trị:

• Mắt thuận đóng góp nhiều hơn cho thị lực xa
• Mắt không thuận hỗ trợ nhiều hơn cho thị lực gần
• Độ sâu trường nét của cả hai mắt được mở rộng
• Hai vùng thị giác có phần giao nhau

Não bộ tiếp nhận và kết hợp thông tin từ hai mắt để hình thành vùng nhìn liên tục hơn.

Các nghiên cứu lâm sàng về PRESBYOND cho thấy phương pháp có thể tạo thị lực chức năng ở khoảng xa, trung gian và gần đối với những bệnh nhân được lựa chọn phù hợp.

ZEISS MEL 90 – nền tảng excimer laser cho PRESBYOND

PRESBYOND được kết hợp với hệ thống ZEISS MEL 90, một nền tảng excimer laser sử dụng bước sóng 193 nm.

MEL 90 có chế độ FLEXIQUENCE, cho phép hoạt động ở:

• 250 Hz
• 500 Hz

Theo thông số ZEISS, khi thực hiện LASIK điều trị cận thị ở tần số 500 Hz, MEL 90 có thể bào mòn 1 diopter trong khoảng 1,3 giây.

Tần số 500 Hz mang lại ý nghĩa gì?

Tốc độ laser cao giúp rút ngắn thời gian thực hiện bước bào mòn giác mạc.

Điều này có thể mang lại một số lợi ích trong quy trình như:

• Thời gian laser ngắn hơn
• Giảm khoảng thời gian bệnh nhân cần duy trì cố định mắt
• Hạn chế ảnh hưởng của chuyển động mắt trong thời gian điều trị
• Hỗ trợ quy trình phẫu thuật diễn ra nhanh và thuận lợi hơn

Tuy nhiên, 500 Hz không đồng nghĩa với “độ chính xác tuyệt đối”. Kết quả vẫn phụ thuộc vào hệ thống theo dõi mắt, kế hoạch điều trị, đặc điểm giác mạc và kinh nghiệm của bác sĩ phẫu thuật.

PRESBYOND khác monovision truyền thống như thế nào?

Monovision truyền thống thường tạo sự khác biệt rõ giữa hai mắt:

• Một mắt ưu tiên nhìn xa
• Một mắt ưu tiên nhìn gần

Nếu mức chênh lệch quá lớn, một số người có thể gặp khó khăn trong quá trình thích nghi hoặc suy giảm cảm nhận chiều sâu.

PRESBYOND sử dụng micro-monovision kết hợp tăng độ sâu trường nét, qua đó tạo vùng giao thoa thị giác giữa hai mắt.

Các nghiên cứu mô tả mục tiêu của phương pháp là duy trì khả năng nhìn hai mắt và tạo thị lực chức năng tại nhiều khoảng cách tốt hơn so với việc chỉ sử dụng monovision đơn thuần.

PRESBYOND có giúp không cần kính lão không?

Mục tiêu của PRESBYOND là giảm sự phụ thuộc vào kính trong sinh hoạt hàng ngày.

Sau điều trị, nhiều bệnh nhân có thể thực hiện các hoạt động như:

• Nhìn xa khi đi lại hoặc lái xe
• Làm việc trên máy tính
• Quan sát màn hình ở khoảng trung gian
• Đọc điện thoại
• Đọc sách hoặc tài liệu ở khoảng gần

mà ít phải sử dụng kính hơn.

Một nghiên cứu dài hạn công bố năm 2026 trên 100 bệnh nhân cho thấy tại lần theo dõi cuối cùng, 99% bệnh nhân đạt mức thị lực gần hai mắt không chỉnh kính ≤0,30 logMAR. Phần lớn bệnh nhân duy trì khả năng không phụ thuộc kính ở nhiều hoạt động, tuy nhiên mức độ hài lòng và nhu cầu điều chỉnh bổ sung khác nhau giữa các nhóm khúc xạ.

Vì vậy, không nên hiểu PRESBYOND là phương pháp đảm bảo mọi bệnh nhân sẽ “không bao giờ cần kính nữa”.

Kết quả PRESBYOND có duy trì lâu dài không?

Các dữ liệu hiện có cho thấy kết quả khúc xạ và thị giác sau PRESBYOND có thể duy trì ổn định trong thời gian theo dõi nhiều năm.

Nghiên cứu dài hạn công bố năm 2026 theo dõi bệnh nhân từ 15 đến 59 tháng ghi nhận thay đổi khúc xạ trung bình tương đối nhỏ giữa thời điểm 1 tháng sau phẫu thuật và lần khám cuối.

Tuy nhiên, lão thị là một phần của quá trình lão hóa tự nhiên của mắt.

Do đó:

• Khả năng điều tiết tự nhiên vẫn tiếp tục thay đổi theo tuổi
• Nhu cầu thị giác có thể thay đổi theo thời gian
• Một số bệnh nhân có thể cần điều chỉnh bổ sung
• Không thể cam kết hiệu quả cố định vĩnh viễn

Hiện chưa có đủ cơ sở khoa học để khẳng định mọi bệnh nhân duy trì kết quả đọc gần ổn định trong 10 năm sau PRESBYOND.

Ai có thể phù hợp với PRESBYOND?

PRESBYOND có thể được cân nhắc cho người bị lão thị có nhu cầu giảm phụ thuộc vào kính.

Các nghiên cứu lâm sàng về PRESBYOND đã bao gồm bệnh nhân từ khoảng 40 tuổi trở lên, với nhiều tình trạng khúc xạ khác nhau như:

• Người chính thị nhưng bắt đầu phải dùng kính đọc sách
• Người cận thị kèm lão thị
• Người viễn thị kèm lão thị
• Người có loạn thị kèm lão thị

ZEISS công bố phạm vi điều trị PRESBYOND theo hướng dẫn CE gồm độ cầu khoảng -8,0 D đến +2,0 D và độ trụ từ 0 đến 2,0 D. Chỉ định cụ thể còn phụ thuộc vào thị trường và đánh giá của bác sĩ.

Không phải ai bị lão thị cũng phù hợp với PRESBYOND

Trước khi điều trị, bác sĩ cần đánh giá nhiều yếu tố, bao gồm:

• Độ khúc xạ
• Độ dày giác mạc
• Bản đồ và hình thái giác mạc
• Tình trạng khô mắt
• Độ trong của thủy tinh thể
• Mắt thuận và mắt không thuận
• Khả năng thích nghi với micro-monovision
• Nhu cầu nhìn xa – trung gian – gần
• Nghề nghiệp và thói quen sinh hoạt
• Các bệnh lý mắt đi kèm

Đặc biệt, với người lớn tuổi đã xuất hiện đục thủy tinh thể, phẫu thuật thay thủy tinh thể có thể là lựa chọn cần được cân nhắc thay vì phẫu thuật laser giác mạc.

Vì vậy, khám chuyên sâu là bước bắt buộc trước khi quyết định phương pháp điều trị.

Những ưu điểm nổi bật của PRESBYOND kết hợp MEL 90

Có thể tóm tắt các đặc điểm đáng chú ý của công nghệ gồm:

• Điều trị lão thị bằng laser trên giác mạc
• Kết hợp micro-monovision và tăng độ sâu trường nét
• Hướng tới thị lực xa – trung gian – gần
• Tạo vùng thị giác giao thoa giữa hai mắt
• Cá nhân hóa kế hoạch theo độ khúc xạ từng bệnh nhân
• MEL 90 hỗ trợ tần số laser 500 Hz
• Tốc độ bào mòn có thể đạt khoảng 1,3 giây/diopter trong điều trị LASIK cận thị ở 500 Hz
• Có thể áp dụng trên nhiều nhóm khúc xạ theo chỉ định
• Hướng tới giảm phụ thuộc kính lão trong sinh hoạt hàng ngày

PRESBYOND vì vậy không đơn thuần là phương pháp “một mắt nhìn xa – một mắt nhìn gần”, mà là một chiến lược điều chỉnh thị giác hai mắt được thiết kế nhằm tạo vùng nhìn chức năng liên tục hơn.

Câu hỏi thường gặp về PRESBYOND

PRESBYOND có phải phẫu thuật thay thủy tinh thể không?

Không.

PRESBYOND là phương pháp sử dụng excimer laser để điều chỉnh hình dạng giác mạc, trong khi thủy tinh thể tự nhiên vẫn được giữ lại.

Phẫu thuật thay thủy tinh thể là một phương pháp khác, trong đó thủy tinh thể tự nhiên được lấy ra và thay bằng thủy tinh thể nhân tạo.

PRESBYOND có giống LASIK không?

PRESBYOND là một chiến lược điều trị lão thị sử dụng công nghệ laser giác mạc.

ZEISS định nghĩa phương pháp là PRESBYOND Laser Blended Vision LASIK, trong đó profile điều trị được cá nhân hóa nhằm kết hợp micro-monovision với tăng độ sâu trường nét.

PRESBYOND có điều trị được cận thị kèm lão thị không?

Có thể.

Các nghiên cứu lâm sàng đã thực hiện PRESBYOND trên cả người cận thị, viễn thị và một số người gần chính thị bị lão thị.

Khả năng thực hiện trong từng trường hợp cần được bác sĩ xác định sau khi khám khúc xạ và giác mạc chuyên sâu.

PRESBYOND có giúp nhìn xa và gần cùng lúc không?

Mục tiêu của PRESBYOND là tạo thị lực hai mắt chức năng ở xa, trung gian và gần.

Điều này đạt được bằng cách kết hợp:

• Tăng độ sâu trường nét của mỗi mắt
• Mắt thuận ưu tiên thị lực xa
• Mắt không thuận được điều chỉnh hơi cận
• Não bộ phối hợp hình ảnh từ hai mắt

Khả năng nhìn thực tế và mức độ thích nghi khác nhau giữa từng bệnh nhân.

PRESBYOND có hết lão thị vĩnh viễn không?

Không nên hiểu theo cách này.

PRESBYOND giúp điều chỉnh hệ thống quang học nhằm bù lại ảnh hưởng của lão thị, nhưng không ngăn quá trình lão hóa tự nhiên của mắt.

Theo thời gian, thủy tinh thể và các cấu trúc khác của mắt vẫn tiếp tục thay đổi.

PRESBYOND có an toàn không?

Các nghiên cứu đã ghi nhận kết quả thị giác và khúc xạ khả quan ở những bệnh nhân được lựa chọn phù hợp. Tuy nhiên, tương tự các phương pháp phẫu thuật khúc xạ khác, PRESBYOND vẫn có những giới hạn và nguy cơ cần được bác sĩ giải thích trước điều trị.

Không có phương pháp phẫu thuật mắt nào nên được mô tả là “an toàn tuyệt đối”.

Điều trị lão thị cần được cá nhân hóa theo từng đôi mắt

Không có một phương pháp điều trị lão thị phù hợp cho tất cả mọi người.

PRESBYOND có thể là một lựa chọn đáng cân nhắc với những bệnh nhân:

• Có lão thị
• Muốn giảm phụ thuộc kính
• Có giác mạc phù hợp với laser
• Chưa có đục thủy tinh thể đáng kể
• Có khả năng thích nghi tốt với Laser Blended Vision
• Được bác sĩ đánh giá đủ điều kiện sau khám chuyên sâu

Kết quả điều trị phụ thuộc vào sự phối hợp giữa công nghệ, dữ liệu chẩn đoán, lựa chọn đúng bệnh nhân, kế hoạch cá nhân hóa và kinh nghiệm của phẫu thuật viên.

Vì vậy, người từ khoảng 40 tuổi trở lên bắt đầu gặp khó khăn khi đọc gần nên được khám mắt toàn diện để xác định nguyên nhân và lựa chọn giải pháp phù hợp thay vì chỉ dựa vào độ tuổi hoặc nhu cầu bỏ kính.

Thông tin trong bài mang tính tham khảo, không thay thế cho thăm khám, chẩn đoán và chỉ định điều trị trực tiếp của bác sĩ chuyên khoa mắt.

Nguồn tham khảo chuyên môn: ZEISS Medical Technology; PubMed/PMC và các nghiên cứu lâm sàng về PRESBYOND Laser Blended Vision kết hợp ZEISS MEL 90.